14 Nossa Senhora de Aparecida bewerkt‘Onze Lieve Vrouwe van de Verschenen Ontvangenis’, zoals de vertaling uit het Portugees luidt, werd in 1930 door paus Pius XI tot beschermheilige van Brazilië verklaard. Een beeldje van haar staat in een muurkastje aan de buitenmuur van de kapel op het landgoed van de voormalige Volkshogeschool in Berg en Dal, net buiten Nijmegen. Hoe belandt een beeldje van deze Braziliaanse heilige in het Nederlandse Berg en Dal? Het blijkt een souvenir uit 1955 van de Nederlandse emigranten van Holambra, als dank voor de geestelijke steun tijdens de moeizame start van de nederzetting.

Renate Stapelbroek woont in Berg en Dal en werkt aan een proefschrift over de omgang van nakomelingen van Nederlandse emigranten uit Brazilië met hun verleden. Wie had gedacht dat zo dicht bij huis een tastbare herinnering was te vinden. Lees hier Renates verhaal over de heilige en de geschiedenis van het beeldje.

Onze vereniging Ondernemers in Geschiedenis sloot haar jubileumjaar 2018-2019 feestelijk af met de presentatie van een online ledenmagazine met daarin 18 prachtige verhalen over betekenisvolle erfgoedplekken, geschreven door onze leden.

07 Rune van Brederode gecropt+bewerktJeroen Verhoog stelt dat ‘nature’ en niet ‘nurture’ hem tot historicus heeft gemaakt. Maar toch? Neem nou bijvoorbeeld de Ruïne van Brederode in Jeroens geboortedorp Santpoort. Wat voor rol speelde dit imposante overblijfsel uit de Middeleeuwen in zijn neiging tot het historische speelveld? ‘Zijn’ ruïne figureerde in de lotgevallen van Pim, Fris en Ida, romanfiguren van streekgenoot Godfried Bomans. Daarna is hij veel gaan lezen over geschiedenis, niet alleen over de middeleeuwen, maar over alles wat hem interesseerde. Nu is hij een historische alleseter. De Ruïne van Brederode was zijn broedmachine. Lees hier zijn verhaal.

Onze vereniging Ondernemers in Geschiedenis sloot haar jubileumjaar 2018-2019 feestelijk af met de presentatie van een online ledenmagazine met daarin 18 prachtige verhalen over betekenisvolle erfgoedplekken, geschreven door onze leden.

13 Een zandkorrel in de woestijn van de tijd bewerktgecroptNa een verhuizing ontdekte Paula van Rooij in haar nieuwe woonomgeving in een park van Rijswijk een donkergrijze stenen obelisk met zwarte plaquettes. Op deze plek stond blijkbaar ooit Huis ter Nieuburch dat stadhouder Frederik Hendrik in de eerste helft van de zeventiende eeuw hier liet bouwen. Hier vonden de vredesonderhandelingen plaats tussen het Frankrijk van Lodewijk XIV en onder meer de Nederlanden, Engeland, Spanje en Duitsland. De strijdende partijen namen hun intrek in de twee uiterste vleugels van het paleis. In 1697 werd hier de Vrede van Rijswijk getekend. Wat rest is het bescheiden Rijswijkse Bos en deze zogenaamde Naald van Rijswijk.

Op deze plek van herinnering voelt Paula zich klein en nietig. De geschiedenis van de plek stemt haar melancholisch. De geschiedenis dendert voort. Haar gezin maakt er maar kortstondig deel van uit. Maar het heden roept. Lees hier Paula's verhaal.

Onze vereniging Ondernemers in Geschiedenis sloot haar jubileumjaar 2018-2019 feestelijk af met de presentatie van een online ledenmagazine met daarin 18 prachtige verhalen over betekenisvolle erfgoedplekken, geschreven door onze leden.

 

06 Horst Het Wageningen van het Zuiden gecropt+uitsnedeJan Janssen beschrijft hoe in de jaren vijftig en zestig zijn Noord-Limburgse geboortedorp Horst uitgroeide tot het centrum van de tuinbouw tussen Peel en Maas. Ondernemingszin, leergierigheid, een pragmatische instelling, een sterk arbeidsethos en een uitgebreid netwerk van lokale en regionale landbouwcoöperaties stonden aan de basis van de opkomende welvaart, krachtig gesteund door het gemeentebestuur. De pers typeerde Horst graag als het ‘Wageningen van het Zuiden’. Een grondige herstructurering van het landbouwkennissysteem in Nederland ten gunste van de universiteit in Wageningen betekende het einde van het onafhankelijke onderzoek en onderwijs in Horst. Lees hier zijn verhaal.

Onze vereniging Ondernemers in Geschiedenis sloot haar jubileumjaar 2018-2019 feestelijk af met de presentatie van een online ledenmagazine met daarin 18 prachtige verhalen over betekenisvolle erfgoedplekken, geschreven door onze leden.

12 Vele wegen leiden naar het motorschip OranjeHet passagiersschip m.s. “Oranje” van de Stoomvaart Maatschappij ‘Nederland’ (SMN) is misschien wel het meest iconische schip uit de nationale maritieme geschiedenis. De “Oranje” werd in 1938 in Amsterdam tewatergelaten en gedoopt door Koningin Wilhelmina. In 1979 zonk het op weg naar de sloop als Italiaans schip onder de naam “Angelina Lauro” in de Stille Zuidzee. In de Tweede Wereldoorlog was het een hospitaalschip. Na de oorlog verzorgde het lijndiensten en cruises naar Azië en Australië. Veel Nederlanders hebben met het schip gereisd.

Het schip duikt dan ook regelmatig op in het werk van Micha Cluysenaer. Regelmatig ontvangt zij genealogische vragen die betrekking hebben op het schip. En ooit schreef zij een lesbrief en kleine tentoonstelling over de kunstenaar die het luxe scheepsmeubilair ontwierp. Er zijn ook persoonlijke herinneringen. Als achtjarig meisje was Micha’s moeder aan de hand van haar ouders aanwezig bij de tewaterlating. En uit haar tijd bij Stichting Pelita kent zij verhalen van cliënten die na de oorlog ziek en verzwakt uit Japanse interneringskampen terugkwamen. Lees hier Micha’s verhaal.

Onze vereniging Ondernemers in Geschiedenis sloot haar jubileumjaar 2018-2019 feestelijk af met de presentatie van een online ledenmagazine met daarin 18 prachtige verhalen over betekenisvolle erfgoedplekken, geschreven door onze leden.

05 Grote Kerk BredaGeschiedschrijving is het bestrijden van mythes stelt Jan Brouwers. Hij vraagt zich af of een gebouw waaraan je miljoenen besteedt daarmee automatisch een plaats van herinnering is, een lieu de mémoire. Waar denken de inwoners van de Breda aan bij het zien van de Grote Kerk? De toren van de Grote Kerk is bepalend voor de identiteit van Breda. Zonder historische verhaal is de Grote Kerk echter geen plaats van herinnering, maar slechts een plaats van identiteit. Onmisbaar voor het imago van de stad en de identiteit van haar burgers, maar zonder binding met het verleden - grondstof voor mythevorming. Lees hier zijn verhaal.

Onze vereniging Ondernemers in Geschiedenis sloot haar jubileumjaar 2018-2019 feestelijk af met de presentatie van een online ledenmagazine met daarin 18 prachtige verhalen over betekenisvolle erfgoedplekken, geschreven door onze leden.

09 Idealen en de praktijk in West Sumatra gecropt440x440bewerktMargaret Leidelmeijer is gespecialiseerd in koloniaal erfgoed en oorlogserfgoed van het voormalige Nederlands-Indië. Tijdens onderzoek voor de Indonesische regering, die de Ombilin-kolenmijnen in Sawahlunto in West-Sumatra met de bijbehorende spoorlijn en haven, wilde voordragen als UNESCO-werelderfgoed, kruiste de Delftse spoorwegingenieur Jacobus Leonardus Cluysenaer (1843-1932) haar pad. Het ‘totaalconcept’ van mijnen, spoorlijn en haven werd eind negentiende eeuw door Cluysenaer bedacht en ontworpen.

Als ingenieur wilde Cluysenaer vernieuwingen toepassen in de bouw van de spoorlijn. En vanuit sociale motieven wilde hij de regionale welvaart bevorderen en goede werkomstandigheden creëren voor vrije arbeiders. Mooie idealen, maar de praktijk bleek anders. Zijn plan uit 1875 belandde in de ijskast vanwege de peperdure Atjeh Oorlog. Pas jaren later werd het project uitgevoerd. Uiteindelijk werd er 'iets groots verricht’, maar dat gebeurde nu wel over de ruggen van dwang- en contractarbeiders die onder erbarmelijke omstandigheden moesten werken.

Het technologische systeem heeft inmiddels de status van Unesco Werelderfgoed.

Onze vereniging Ondernemers in Geschiedenis sloot haar jubileumjaar 2018-2019 feestelijk af met de presentatie van een online ledenmagazine met daarin 18 prachtige verhalen over betekenisvolle erfgoedplekken, geschreven door onze leden. Lees hier Margarets verhaal

04 Waar ligt de geschiedenisWaar ligt de geschiedenis, vraagt Ingrid van der Vlis zich af? – Ligt geschiedenis misschien bij wijze van spreken op straat? Ja, mits er verhalen te vertellen zijn. Ingrid deed onderzoek naar de geschiedenis van het studentenhuis op nummer 16a in de Jozef Israëlsstraat in Groningen. Ze had de beschikking over een koffer vol documenten van en over Reint Dijkema (1920-1944), een medicijnenstudent die met zijn moeder en zes jongere broers en zussen tijdens de Tweede Wereldoorlog op de bovenwoning woonde. Reint zat in het verzet en niet veel later zijn jongere broers en hun verloofdes ook. Ze pleegden overvallen, hielpen bij liquidaties en verrichtten koerierswerk. Overleg vond plaats op de zolderkamer. Reint overleefde de oorlog niet. Een Stolperstein houdt zijn herinnering levend. Een echt lieu de mémoire. Lees hier haar verhaal.

Onze vereniging Ondernemers in Geschiedenis sloot haar jubileumjaar 2018-2019 feestelijk af met de presentatie van een online ledenmagazine met daarin 18 prachtige verhalen over betekenisvolle erfgoedplekken, geschreven door onze leden.

08 Volksbuurtmuseum gaat niet over nostalgieVoor geboren en getogen Gouwenaar Jesse Poiesz is het Nederlands Volksbuurtmuseum, aan de noordkant van het centrum van de stad Utrecht, zijn plaats van herinnering. In 2012 deed de pas afgestudeerde cultuurhistoricus hier ervaring op in het ontsluiten van geschiedenis voor een groot publiek. Het Volksbuurtmuseum helpt Jesse herinneren aan wat hij als historicus belangrijk vind. Hij is als gastheer nog steeds actief voor het museum.

Lange tijd was geschiedenis het verhaal van Grote Mannen die Grootse Dingen verrichtten. Een Volksbuurtmuseum zorgt ervoor dat de rol van de kleine man in de geschiedenis niet wordt vergeten. Het helpt ons herinneren dat alles wat we doen ooit geschiedenis zal zijn. En dat alles wat we doen ertoe doet. Maar het laat ook zien dat het verleden niet perfect was. Achter de ‘nostalgie’ van een volksbuurt schuilt vaak een harde realiteit. Lees hier zijn verhaal.

Onze vereniging Ondernemers in Geschiedenis sloot haar jubileumjaar 2018-2019 feestelijk af met de presentatie van een online ledenmagazine met daarin 18 prachtige verhalen over betekenisvolle erfgoedplekken, geschreven door onze leden.

03 De pij van FranciscusDe pij van Franciscus – Henk Looijesteijn beschrijft de historische sensatie die hij in 2007 had tijdens een uitje naar La Verna, een hem toen nog onbekende plaats in de streek Casentino in het uiterste oosten van Toscane. Daar herinnert alles nog aan de heilige Franciscus van Assisi (1181/2-1226). ‘Il Poverello’, ‘het arme mannetje’, trok er zich in 1224 terug, moe van de wereld en van het leiderschap van de orde die hij had gesticht. Of hij echt is kan niemand bewijzen maar de pij die in de Cappella delle Reliquie als reliek van de heilige wordt bewaard kwam bij Henk als echt over - de man stond plots als het ware naast hem. Ooit was Franciscus een mens van vlees en bloed, net als wij nu. Lees hier zijn verhaal.

Onze vereniging Ondernemers in Geschiedenis sloot haar jubileumjaar 2018-2019 feestelijk af met de presentatie van een online ledenmagazine met daarin 18 prachtige verhalen over betekenisvolle erfgoedplekken, geschreven door onze leden.